การปรับปรุงเฉพาะเรื่องเพื่อการปรับปรุงประสิทธิภาพการผลิต ซึ่งเป็น 1 ใน 8 เสาหลักนั้น เป็นความรับผิดชอบโดยตรงของฝ่ายการผลิต โดยมีฝ่ายอื่นคอยให้การสนับสนุน ควบคู่ไปกับกิจกรรมการบำรุงรักษาด้วยตนเองของพนักงานผู้ใช้เครื่อง ทั้งนี้เป็นการปรับปรุงเฉพาะเครื่องจักรต้นแบบก่อน จากนั้นจึงขยายการปรับปรุงเครื่องจักรไปยังเครื่องจักรอื่นๆ ทั่วทั้งโรงงาน
การปรับปรุงเฉพาะเรื่อง ก็คือ การปรับปรุงเพื่อลด Loss แต่ละประเภทไปทีละเรื่อง โดยเริ่มจาก Loss ที่มีผลต่อค่า OEE มากที่สุด ซึ่งจะทำให้เห็นผลการเปลี่ยนแปลงได้ชัดเจนที่สุด
การปรับปรุงเฉพาะเรื่องสามารถวัดผลได้โดยการดูจากค่า OEE หรือกล่าวอีกนัยหนึ่ง การปรับปรุงเฉพาะเรื่องก็คือการปรับปรุงค่า OEE ของทีมเฉพาะกิจร่วมกับผู้ใช้เครื่องจักรนั้นเอง
การปรับปรุงประสิทธิภาพการผลิต
การปรับปรุงประสิทธิภาพ หมายถึง การทำให้ระบบการผลิตมีผลลัพธ์ออกมาให้ได้มากที่สุด ในขณะที่ใช้ทรัพยากรน้อยลง หรือเรียกอีกอย่างว่า การใช้ทรัพยากรให้เกิดประโยชน์สูงสุด หรือเพื่อเป็นการปรับปรุงการเพิ่มผลผลิตนั่นเอง โดยแบ่งออกเป็น
- การใช้ประโยชน์สูงสุดจากเครื่องจักร หรือการปรับปรุงอัตราการเดินเครื่อง
- การใช้ประโยชน์สูงสุดจากวิธีการทำงาน หรือการปรับปรุงประสิทธิภาพการเดินเครื่อง
- การใช้ประโยชน์สูงสุดจากการใช้วัตถุดิบ หรือการปรับปรุงอัตราคุณภาพ
แต่ละอัตราลด Loss คนละกลุ่ม
การปรับปรุงอัตราการเดินเครื่อง ก็คือ การปรับปรุงเพื่อลด Loss ในกลุ่มที่ทำให้เครื่องจักรหยุด การปรับปรุงประสิทธิภาพการเดินเครื่อง ก็คือ การปรับปรุงเพื่อลดความสูญเสียกลุ่มที่ทำให้เครื่องจักรเสียกำลัง และการปรับปรุงอัตราคุณภาพ ก็คือ การปรับปรุงเพื่อลดความสูญเสียกลุ่มที่ทำให้เกิดของเสีย
การปรับปรุงประสิทธิภาพการผลิตเป็นหน้าที่หลักของฝ่ายวิศวกรรมการผลิต ผู้ใช้เครื่องและฝ่ายซ่อมบำรุง โดยแบ่งเป็นกิจกรรมการปรับปรุงเฉพาะเรื่อง การบำรุงรักษาด้วยตนเอง และการบำรุงรักษาตามแผนตามลำดับ
สามกิจกรรมนี้ทับซ้อนกันอย่างไร
จากภาพจะเห็นได้ว่า หน้าที่ในการปรับปรุงประสิทธิภาพการผลิตของกิจกรรมทั้งสามมีทั้งที่แยกจากกัน และทั้งที่ต้องทำร่วมกันตามพื้นที่ต่างๆ
พื้นที่หมายเลข 1 คือ การปรับปรุงในส่วนที่เป็นการปรับปรุงเฉพาะเรื่องเพียงอย่างเดียว พื้นที่หมายเลข 2 คือ การปรับปรุงในส่วนที่เป็นการบำรุงรักษาด้วยตนเองเพียงอย่างเดียว และพื้นที่หมายเลข 3 คือ การปรับปรุงในส่วนที่เป็นการบำรุงรักษาตามแผนเพียงอย่างเดียว
พื้นที่หมายเลข 4 คือ การปรับปรุงที่ต้องทำร่วมกันในส่วนที่เป็นการปรับปรุงเฉพาะเรื่องและการบำรุงรักษาด้วยตนเอง พื้นที่หมายเลข 5 คือ การปรับปรุงที่ต้องทำร่วมกันในส่วนที่เป็นการบำรุงรักษาด้วยตนเองและการบำรุงรักษาตามแผน และพื้นที่หมายเลข 6 คือ การปรับปรุงที่ต้องทำร่วมกันในส่วนที่เป็นการปรับปรุงเฉพาะเรื่องและการบำรุงรักษาตามแผน
พื้นที่หมายเลข 7 คือ การปรับปรุงที่ต้องทำร่วมกันทั้งหมด ไม่ว่าจะเป็นการปรับปรุงเฉพาะเรื่อง การบำรุงรักษาด้วยตนเอง และการบำรุงรักษาตามแผน ส่วนพื้นที่หมายเลข 8 คือ การปรับปรุงในส่วนอื่นๆ ที่ไม่ใช่ทั้งสามกิจกรรม เช่น กิจกรรมของฝ่ายบริหาร ฝ่ายขาย เป็นต้น
อ่านต่อ
- OEE และดัชนีวัดประสิทธิภาพงานบำรุงรักษา: ทำไมโรงงานส่วนใหญ่ปรับปรุงไม่สำเร็จ
- Individual Improvement (Kobetsu Kaizen): สร้างทีมปรับปรุงที่อยู่ได้จริง
อ้างอิง
- ธานี อ่วมอ้อ. การบำรุงรักษาด้วยตนเอง. กรุงเทพฯ: สถาบันเพิ่มผลผลิตแห่งชาติ, 2547.
- ธานี อ่วมอ้อ. การบำรุงรักษาทวีผลแบบทุกคนมีส่วนร่วม. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: สถาบันเพิ่มผลผลิตแห่งชาติ, 2546.
- Development Program: Implementing Total Productive Maintenance. Tokyo: Japan Institute of Plant Maintenance, 1996.